Hugleišing um undirstöšu lķfsins

 

 Žegar jöršin var ung, fyrir um fjórum milljöršum įra, įšur en lķfs varš vart, viršist koldķoxķš hafa veriš yfir 20% gufuhvolfsins. Žaš hefur streymt śr išrum jaršar ę sķšan og ef lķfsins nyti ekki viš vęri žaš nś örugglega meginuppistaša gufuhvolfsins eins og į systurplįnetu jaršar, Venusi. En į Venusi er ekki fljótandi vatn, svo lķf getur ekki žrifist. 

Hér hefur koldķoxķšiš, įsamt vatni og meš žvķ aš tengjast żmsum frumefnum myndaš žęr gķfurlega flóknu kešjur kolvetnissambanda sem eru lķfiš sjįlft. Žaš er frįleitt og beinlķnis fįrįnlegt aš tala um žessa undirstöšulofttegund ķ gufuhvolfinu frį upphafi og byggingarefni sjįlfs lķfsins sem „mengun”, eins og gróšurhśsatrśarmenn gera ķ ofstęki sķnu og fįfręši. Réttara vęri aš tala um óbundiš sśrefni og hiš žrķgilda afbrigši žess, ósón, sem „mengun”, žvķ óbundiš sśrefni er ekki upprunalegt ķ gufuhvolfinu og ekki naušsynlegt lķfi, heldur śrgangsefni frį jurtalķfinu sem dżrin, sumar bakterķur, allir sveppir (og mašurinn) nżta sér. Žessi „saur jurtanna”,  ž.e. hinn helmingur koldķoxķšsameindarinnar, myndar nś 20,9% gufuhvolfsins en koldķoxķšiš, sjįlf undirstaša lķfsins, var komiš nokkurn veginn ķ jafnvęgi, ž.e. nišur undir ca. eitt kķló ķ hverju tonni gufuhvolfsins į fyrstu įrmilljöršum lķfsins, löngu fyrir daga risaešlanna.

Žetta er aš sjįlfsögšu vegna žess, aš allt kolefniš ķ öllu sem lifir eša hefur einhvern tķman lifaš kemur upprunalega śr koldķoxķši. Žaš er nś um 0.038% eša ca 400 grömm ķ tonni andrśmslofts.

Žaš er rśmlega fimmtķu sinnum meira af žvķ  ķ  höfunum, (sem eru basķsk, meš ph- gildiš 8,32 aš jafnaši og geta žvķ ekki oršiš sśr).

 Af žessum 400 grömmum ķ tonni andrśmslofts eru kannski 10 grömm manngerš, en vel hugsanlega miklu minna.Raunar męlist koldķoxķš mjög mismikiš eftir landsvęšum og įrstķšum og tķmum sólarhrings, eykst į nóttinni, minnkar į daginn.

Koldķoxķš kemur aš sjįlfsögšu aš hluta frį andardrętti manna, dżra, fugla, fiska (nešansjįar). skordżra (gķfulegt magn, sem alltaf gleymist) og ekki sķst kemur žaš frį sveppagróšri og aeróbķskum (ildiskęrum) bakterķum. 

Allt sem deyr ofansjįvar og nešan breytist aš miklu leyti ķ koldķoxķš fyrir tilverknaš žessarra örvera. Menn ęttu aš hafa ķ huga aš örverur eru meira en helmingur lķfmassa jaršar og žetta magn er gķfurlegt (sbr. t.d. framręsla mżra).

Žį er ótališ allt žaš, sem hefur streymt frį žvķ ķ įrdaga af žessari ósżnilegu, lyktarlausu lofttegund upp śr jöršinni śr öllßum lįg- og hįhitasvęšum jaršar ofansjįvar og nešan auk žess sem eldfjöllin leggja öšru hvoru til. Jafnvel ķ żmsum jaršfręšilega „köldum" löndum eru vķša ölkeldur og loftop, sem koldķoxķš streymir upp um.

Auk žess nį eldvirkir nešansjįvarhryggir um 50 žśs. kķlómetra ķ mörgum hlykkjum umhveris jöršina og į žeim eru hunduš žśsunda eša milljónir loftventla og eldgķga sem koldķoxķš streymir śr. Žetta er óskaplegt magn, sem nįnast aldrei er talaš um.

Mętti halda aš margir sem titla sig „vķsindamenn“ viti ekki af žessu stöšuga uppstreymi ofansjįvar og nešan, sem er gķfurlegt alla daga, allan sólarhringinn.

Allar jurtir, ofansjįvar og nešan eru aš miklu leyti śr kolefni, oft 30-50% og bókstaflega allt žetta kolefni kemur śr koldķoxķši. Menn og dżr eru lķka aš miklu leyti śr kolefni, sem upphaflega hefur komiš śr koldķoxķši gufuhvolfsins gegnum jurtalķfiš og fęšuna.

Jurtirnar žurfa gķfurlegt magn koldķoxķšs į hverjum degi til aš vaxa og dafna, mynda nżjar frumur og vefi og nżtt sśrefni. Žessi hringrįs tekur ašeins fįein įr.

Raunar byggir C 14 aldursgreining fornleifafręšinga einmitt į žeirri stašreynd, aš žetta er hringrįs sem sķfellt endurnżjast, koldķoxķš eyšist og nżtt tekur viš į innan viš tķu įra fresti.  Žannig hefur žetta veriš ķ milljarša įra, sķšan jöršin var ung.

Ķ samanburši viš žessa risavöxnu hringrįs sem nęr til allra jurta og žörunga ķ öllum löndum og höfum veršur brölt mannanna heldur lķtilfjörlegt og beinlķnis hjįkįtlegt.

 Žegar „umhverfisverndrsinninn“ hefur upp raust sķna ķ heilagri vandętingu og bölvar žessu vošalega „mengunarefni“, veit hann örugglega ekki, aš um 19% lķkama hans er kolefni, sem allt er upprunniš śr koldķoxķi (gegnum jurtaķfiš og fęšuna): Žegar hann hrópar spżr hann reyndar sjįfur nżju koldķoxķši śt ķ gufuhvolfiš og žegar hann andar aftur aš sér dregur hann sśrefni ofan ķ lungun, en bókstaflega allt sśrefniš er fyrrverandi koldķoxķš.

Hugsiš um žaš! 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Jónas Gunnlaugsson

Žessi grein žķn ętti aš vera skyldulesning ķ öllum skólum landsins. Nś grķnast ég, en viš busarnir veršum hgsi, um hvaš žetta er frįbęrt hjį žér.

En hvaš į aš gera žegar vķxlararnir, žį hugsa ég, pśkinn ķ okkur, vill bśa til peningafléttu, og hefur nęr alla fjölmišla landana.

Mér veršur hugsaš til barnakrossferšana, sem einhverjir, spurning, óprśttnir, égar, komu af staš, žegar ég heyri til unglingana sem nś eru settir ķ fjölmišla,

til aš predika yfir stjórnmįlamönnum um hlżnun, eša nś um vešrabreytingu.

Žessi bakstjórn hefur sett upp svona peningafléttur til aš nį vinnu og framleišslu fólk til sķn.

Vķxlararnir śtbśa starfsumhverfi fyrir sig, mengunar greišslur orkupakka, skrifa fjįrmįlabókhald sem žeir sķšan segjast lįna fólkinu. Allt er žetta til aš sópa veršmętum frį fólkinu til Vķxlarana, spila į fólkiš. Sköpum nżja tķma og nżja siši, lögum allt.  28.2.2019 | 14:41

Egilsstašir, 06.03.2019  Jónas Gunnlaugsson

Jónas Gunnlaugsson, 6.3.2019 kl. 08:59

2 Smįmynd: Jón Valur Jensson

Jį, nś er kominn krakkafundur vikulegur um žessi mįl į Austurvöll meš enn meiri kröfugerš, blessašir sakleysingjar heilažvegnir af ósérfróšum kennurum sķnum. Og Rśviš bśiš aš kosta langa predikanažįttaröš meš hlišstęšum įróšri, byrjar senn.

Til mikils tjóns fyrir landiš hefur lķtt veriš hlustaš į raunvķsindamenn eins og Frišrik Danķelsson verkfr., Loft heitinn Žorsteinsson verkfr. eša žig, įgęti Vilhjįlmur, um žessi miklu blekkingarmįl. Heišur įttu skilinn og žakkir.

Jón Valur Jensson, 6.3.2019 kl. 12:26

3 identicon

Žaš er enginn sem heldur žvķ fram aš CO2 sé ekki naušsynlegt fyrir lķfiš į jöršinni, ekki framur en vatn.

Įn gróšurhśsalofttegunda rķkti fimbulkuldi į jöršinni og hśn vęri algerlega ólķfvęnleg, um žetta eru allir sammįla.

Deilan stendur um žaš hvert sé ęskilegt magn žessara efna ķ loftinu. Ef loftiš innihéldi litla vatnsgufu, žį vęri sólskin alla daga. Sumir vęru kannski įnęgšir, en ekki vęri žaš gott fyrir gróšurinn. Hins vegar vęri žaš heldur ekki gott ef žaš vęri sķfelld hellirigning.

Loftslagiš hefur sķfellt veriš aš breytast, allt frį upphafi vega, og orsakirnar ótal margar. Jafnvel benda rannsóknir į Gręnlandsjökli til žess aš hitastig hafi, į 800 žśs. įra tķmabili, sjaldan veriš stöšugra heldur en sķšustu 11 žśs. įrin, žegar mannskepnan fór aš lįta til sķn taka.

CO2, sem loftslagsdeilan stendur helst um, er ein af mörgum lofttegundum sem valda gróšurhśsaįhrifum. Deilan stendur um žaš hversu žessi įhrif séu mikil og hvort hęgt sé aš stjórna žeim. Žaš er mķn skošun aš žeir, sem óttast of mikinn styrk CO2 ķ andrśmsloftinu, eigi aš njóta vafans ķ žessari deilu. 

Höršur Žormar (IP-tala skrįš) 6.3.2019 kl. 14:28

4 identicon

Ętli žaš sé ekki cyano-bakterķunni aš žakka aš žaš er lķf į jöršinni, žaš var jś hśn sem byrjaši aš framleiša sśrefni sem gjörbreytti öllu hér į jöršu.
Heyrir žś žaš JVJ, žś ęttir aš tilbišja cyano-bakterķu, hśn gaf žér lķf.

DoctorE (IP-tala skrįš) 6.3.2019 kl. 15:02

5 Smįmynd: Vilhjįlmur Eyžórsson

Jśjś, cyano-bakterķur eru anaeróbķskar(ildisfęlnar), ž.e. nęrast į koldķoxķši eins og jurtir, en žola ekki śrgangsefni sitt, sśrefni. Žęr eru af mörgum taldar einhvert elsta og upprunalegasta lifsformiš. Jurtalķfiš kom seinna svo og sveppir, (sem nżta sśrefni) og lķka hinn mikli fjöldi aeróbķskra (ildiskęrra) bakterķa, sem nżta sśrefni en skila af sér koldķoxķši.

Vilhjįlmur Eyžórsson, 6.3.2019 kl. 15:08

6 identicon

Góš grein og žörf, sérstaklega meš hlišsjón af linnulausum glópaįróšri rķkisstjórnarinnar, Vešurstofu Ķslands og RŚV/365. 

Ešlisfręšin sżnir aš įn losunar manna vęri magn koltvķsżrings ķ andrśmslofti ķ dag 392ppm. Žaš žżšir aš raunveruleg losun manna į CO2 nemur einungis 18ppm, m.v. uppgefiš 410ppm magn koltvķsżrings ķ andrśmslofti.

Hlutfall losunar manna af heildarmagni koltvķsżrings ķ andrśmslofti er žvķ ógnarsmįtt. Žaš sżnir best fįrįnleika pólitķsku gervivķsindanna um meinta manngerša hnatthlżnun aš rķkisstyrktir talsmenn žessarar žvęlu dirfast aš ljśga žvķ aš almenningi aš žetta ógnarlitla magn orsaki meinta fordęmalausa hnatthlżnun.

Hilmar Hafsteinsson (IP-tala skrįš) 6.3.2019 kl. 20:54

7 Smįmynd: Halldór Egill Gušnason

 Žakka góša grein, eins og reyndar ašrar fleiri, um sama mįlefni frį sķšuhafa.

 Žaš er sorglegt aš horfa upp į mśgsefjun žį, sem tröllrķšur allri umręšu um žessi mįl. Žaš į sér staš raunar engin mįlefnaleg umręša um žessi mįl lengur.

 Offors žeirra sem śtbreiša endalok jaršar, ef ekkert er gert og žaš ekki seinna en ķ gęr, hefur kaffęrt alla skynsamlega umręšu. Ef ekki er skattlagt į almenning til helvķtis og helst ašeins lengra, mun fjörtķužśsundfķflarįšstefnan ķ Parķs, eina helgi hér um įriš, lķta frekar illa śt. Hugsiš ykkur.: Fjörtķu žśsund embęttis og stjórnmįlamenn koma saman eina helgi ķ Parķs og hitastig jaršar er įkvešiš ķ sameiginlegri nišurstöšu į mįnudagsmorgni? Į mannmįli.: 

 Ķ žynnkunni eftir allar samrįšsnefndirnar og einskisveršu fundina um allt og ekki neitt, žar sem markmišiš var aldrei aš gera gagn fyrir framtķšina, heldur svala embęttisžorsta og yfirlętislegum afsökunum fyrir einskisveršri tilveru sinni, réši rķkjum.

 Nišurstaša fjörtķu žśsund fķflanna, svo stżra megi hitastigi Jaršar.:

 Hękkum skatta, aukum įlögur į venjulegt fólk, hyglum fķflum eins og gornum og smęlum sķšan bara framan ķ heiminn. Heilažvoum börn, sendum žau į Austurvöll til mótmęla, žó žau skilji ekki einu sinni hverju žau eru aš mótmęla. 

 Helsta meinsemd nśtķmasamfélags er višbjóšsleg embęttismannaklķka, sem tekiš hefur yfir stjórnsżsluna og stżrir öllu til helvķtis, eins og dęmin sanna. Embęttismönnum er skķtsama um CO2. Embęttismenn sjį ašeins eigiš rassgat og geta žvķ sennilega talist til frumefna, įšur óuppgötvašra. Spurning hvort ekki žurfi aš hlišra til ķ Lotukerfinu, fyrir žessari skelfilegu stęrš, sem allt viršist geta kęft.

 Góšar stundir, meš kvešju aš sunnan.

Halldór Egill Gušnason, 6.3.2019 kl. 22:14

8 Smįmynd: Halldór Jónsson

"Helsta meinsemd nśtķmasamfélags er višbjóšsleg embęttismannaklķka, sem tekiš hefur yfir stjórnsżsluna og stżrir öllu til helvķtis, eins og dęmin sanna. Embęttismönnum er skķtsama um CO2. "

Heimskan og AlGore hafa völdin. Žórdķs Kolbrśn hallelśjar meš forystu  Sjįlfstęšisflokksins og leggur į kolefnisskatta. Ég held aš ég hafi ekkert viš žennan flokk meira aš tala aš óbreyttum 3. orkupaka og kolefnisvitleysunni.

Rest in peace illustrious leaders of our former glorious independence partyestsablished in 1929 .

Halldór Jónsson, 7.3.2019 kl. 02:14

9 identicon

"Guš, gef mér ęšruleysi til aš sętta mig viš žaš sem ég fę ekki breytt, kjark til aš breyta žvķ sem ég get breytt og vit til aš greina žar į milli"embarassed.

Höršur Žormar (IP-tala skrįš) 7.3.2019 kl. 11:06

10 Smįmynd: Valdimar Samśelsson

Žakka Vilhjįlmur žetta var hressileg įminning og eins og Jónas hér ofar sagši aš žessi grein ętti aš vera skildu lesning ķ skólum og ég bęti viš deildina sem kölluš er Alžingi Ķslands. Žar eru flestir gręnir į öllum žessum svišum. 

Valdimar Samśelsson, 7.3.2019 kl. 12:09

11 Smįmynd: Jón Valur Jensson

Vaį, žetta innlegg frį Halldóri kl. 2.14! -- glęsileg įminning og višvörun.

Jón Valur Jensson, 7.3.2019 kl. 13:29

12 Smįmynd: Valdimar Samśelsson

Jį alvöru athugasemd hjį Halldóri Jóns.

Valdimar Samśelsson, 7.3.2019 kl. 15:04

13 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Ja, žaš er nokkuš ljóst aš žaš veršur aš róa aš žvķ öllum įrum aš śtrżma sśrefninu og losna žannig viš mengunina!

Žvķlķkt bull og vitleysa.

Žorsteinn Siglaugsson, 7.3.2019 kl. 18:50

14 Smįmynd: Benedikt Halldórsson

Frįbęr grein.

Benedikt Halldórsson, 7.3.2019 kl. 19:29

15 Smįmynd: Halldór Egill Gušnason

 Enn og endalaust finnast žursar og žverhausar. Śtśrsnśningamenn og konur į pari viš Žorstein Sig. og fleiri, sem įvallt viršast ašeins heyra meš öšru eyranu, skilja meš helmingi heilans og bulla sķšan "gįfulegar" nišurstöšur śt frį žvķ. Sennilega ķ von um athygli, en hvaš veit mašur svosem? Ef žetta er heimsspeki, žį getur hśn traušla talist mikils verš. Rökręšuna vantar, ķ žaš minnsta. Į hśn ekki annars aš vera undirstašan, altso fyrir einhverju sem heitir heimsspeki? 

 Góšar stundir, meš kvešju aš sunnan.

Halldór Egill Gušnason, 7.3.2019 kl. 21:23

16 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Röksemdafęrsla žķn er sś, aš vegna žess aš koldķoxķš sé lķfinu naušsynlegt, verši aldrei of mikiš af žvķ.

Žetta er svipaš og aš halda žvķ fram, aš vegna žess aš C-vķtamķn er mönnum naušsynlegt, sé réttast aš lifa bara į žvķ einu.

Rökvilla sem hver hugsandi mašur įttar sig tafarlaust į.

Žorsteinn Siglaugsson, 7.3.2019 kl. 23:36

17 Smįmynd: Jón Valur Jensson

Žessu frį Žorsteini veršur vęntanlega svaraš.

Jón Valur Jensson, 8.3.2019 kl. 00:21

18 Smįmynd: Halldór Egill Gušnason

Žorsteinn er kjįni.

Halldór Egill Gušnason, 8.3.2019 kl. 00:48

19 Smįmynd: Gušmundur Jónsson

Žegar mótašili ķ rökręšu fer aš bera skošanir į mann sem mašur ekki hefur er ljóst aš hann hefur tapaš.

Ómar Ragnarson hefur boriš höfuš yfir ašra hér į moggablogginu ķ žessu. Nś sżnist mér samt Žorsteinn Sigurlaugsson vera aš toppa Ómar žegar hann segir aš Vilhjįlmur telji hollast aš lofthjśpurinn sé eingöngu CO2.

""Žetta er svipaš og aš halda žvķ fram, aš vegna žess aš C-vķtamķn er mönnum naušsynlegt, sé réttast aš lifa bara į žvķ einu.""

Gušmundur Jónsson, 8.3.2019 kl. 08:43

20 identicon

Er ekki allt ķ blóma į Venusi?  Žar er a.m.k. nóg af CO2. 

Höršur Žormar (IP-tala skrįš) 8.3.2019 kl. 09:28

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband